Ngày 09/9/2026, Cục Sở hữu trí tuệ ban hành Quyết định số 511/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00156 cho sản phẩm bí xanh thơm “Bắc Kạn”. Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Thái Nguyên là tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý.
Bí xanh thơm Bắc Kạn là sản phẩm có nguồn gốc bản địa, được trồng từ lâu đời tại tỉnh Bắc Kạn . Bí xanh thơm Bắc Kạn bao gồm 2 loại là bí vỏ xanh và bí vỏ phấn. Sản phẩm được tiêu thụ rộng rãi trên phạm vi cả nước với thị trường trải rộng tại các tỉnh, thành phố thuộc cả ba miền Bắc, Trung, Nam.
Bí xanh thơm Bắc Kạn có mùi thơm đậm và vị ngọt thanh khi chế biến. Bí vỏ xanh có hàm lượng đường tổng số lớn hơn hoặc bằng 2,11% và hàm lượng xơ thô lớn hơn hoặc bằng 1,22%, trong khi bí vỏ phấn có hàm lượng đường tổng số lớn hơn hoặc bằng 2,17% và hàm lượng xơ thô lớn hơn hoặc bằng 1,29%.
Chất lượng đặc thù của bí xanh thơm Bắc Kạn là kết quả của sự tương tác chặt chẽ giữa tập quán canh tác truyền thống với điều kiện địa lý đặc thù.
Khu vực địa lý Bắc Kạn có khí hậu, địa hình và thổ nhưỡng đặc thù, phù hợp với sinh trưởng và tích lũy chất lượng của quả bí xanh thơm. Trong giai đoạn cây tích lũy chất nuôi quả (tháng 5 - 6), khu vực địa lý có tổng số giờ nắng từ 92 đến 187 giờ/tháng, biên độ nhiệt ngày đêm từ 7,2 - 7,8oC, nhờ đó quá trình quang hợp của cây diễn ra mạnh hơn, thúc đẩy tổng hợp carbohydrate và các hợp chất tạo hương thơm, vị. Đất giàu Kali dễ tiêu (từ 14,34 - 24,57 mg K20/100g đất) và Bo (từ 3,86-5,78 mg/kg) của khu vực địa lý giúp hỗ trợ vận chuyển, tích lũy đường và hình thành cấu trúc mô quả; hàm lượng các - bon hữu cơ tổng số ở mức trung bình đến giàu ( từ 1,08 - 2,03% OC) giúp cải thiện độ phì và cấu trúc đất, tạo nền dinh hưỡng thuận lợi cho cây sinh trưởng và nuôi dưỡng quả. Các yếu tố này quyết định đến tính chất, chất lượng đặc thù của bí xanh thơm Bắc Kạn, thúc đẩy quá trình tích lũy hàm lượng đường tổng số và xơ thô cao hơn, cho vị quả ngọt thanh, mùi thơm đậm, thịt quả chắc và bảo quản được lâu.
Bên cạnh yếu tố tự nhiên, kinh nghiệm canh tác lâu đời của người dân cũng góp phần tạo nên chất lượng đặc thù này: việc tự chọn, nhân giống từ cây sinh trưởng tốt trong khu vực địa lý giúp hạn chế thoái hóa giống bản địa; làm giàn, tỉa quả (chỉ để 4-5 quả/dây) giúp cây tập trung dinh dưỡng nuôi quả; bón lót bằng phân hữu cơ ủ hoai mục giúp cải tạo lý tính đất, duy trì nền thổ nhưỡng giàu dinh dưỡng đặc trưng của vùng.
Khu vực địa lý: Các xã Quảng Khê, Phúc Lộc, Hà Hiệu, Khang Ninh, Bành Trạch, Hoàng Trĩ, Chu Hương, Yến Dương, Địa Linh, Mỹ Phương, Thượng Giáo, Đồng Phúc, thị trấn Chợ Rã thuộc huyện Ba Bể; các xã Cao Sơn, Vũ Muộn thuộc huyện Bạch Thông; các xã Nghiên Loan, Xuân La, Giáo Hiệu, Bộc Bố thuộc huyện Pác Nặm; các xã Quảng Bạch, Đồng Lạc, Đông Thắng thuộc huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn (tương ứng là các xã Đồng Phúc, Phúc Lộc, Ba Bể, Thượng Minh, Chợ Rã, Quảng Bạch, Nam Cường, Bạch Thông, Nghiên Loan, Bằng Thành, Vĩnh Thông thuộc tỉnh Thái Nguyên, kể từ ngày 01/7/2025) theo bản đồ khu vực địa lý tương ứng với chỉ dẫn địa lý “Bắc Kạn” đã được Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Kạn phê duyệt.
Nhanhieuviet (Theo
