Tổ chức quản lý tập thể quyền âm nhạc PRS for Music (PRS) vừa đệ đơn kiện lên tòa án Vương quốc Anh cáo buộc nền tảng phân phối trò chơi trực tuyến Steam vi phạm bản quyền âm nhạc quy mô lớn.
Theo hồ sơ pháp lý do PRS đệ trình, Steam chưa từng xin giấy phép cần thiết để cung cấp các trò chơi có chứa các tác phẩm âm nhạc do thành viên PRS sáng tác và sở hữu quyền. Điều này đã xảy ra trong “nhiều năm” mặc dù PRS đã có nhiều lần đề xuất cấp phép cho nền tảng Steam nhưng không nhận được sự hợp tác phù hợp từ phía công ty vận hành Valve Corporation.
Tranh chấp xoay quanh quyền “cung cấp tác phẩm tới công chúng”
Theo PRS, các nhà phát triển hoặc nhà phát hành game trên Steam thường đã có giấy phép từ các nhà xuất bản âm nhạc để sử dụng nhạc trong trò chơi. Việc này được xem là cấp phép “đồng bộ hóa” (sync), tương tự như khi âm nhạc được sử dụng trong phim hoặc chương trình truyền hình.
Tuy nhiên, giấy phép đồng bộ chỉ cho phép việc đưa âm nhạc vào nội dung trò chơi, tức là hoạt động sao chép trong quá trình sản xuất game. Khi trò chơi được đưa lên mạng để người dùng tải về hoặc phát trực tuyến, quyền khai thác lúc này chuyển sang một loại quyền khác, gọi là quyền “cung cấp tác phẩm tới công chúng”.
Theo cơ chế quản lý bản quyền tại Anh, quyền này không thuộc phạm vi cấp phép của các nhà xuất bản âm nhạc mà do PRS quản lý thay cho các nhạc sĩ, nhà soạn nhạc và chủ sở hữu quyền. Vì vậy, Steam cần phải có giấy phép trực tiếp từ PRS nếu muốn cung cấp các trò chơi chứa âm nhạc bản quyền thuộc kho tác phẩm của tổ chức này.
PRS: Âm nhạc là yếu tố cốt lõi của trải nghiệm game
Trong tuyên bố chính thức, PRS nhấn mạnh âm nhạc đóng vai trò quan trọng trong việc tạo nên cảm xúc và chiều sâu cho trải nghiệm trò chơi điện tử. Tuy nhiên, tổ chức này cho biết kể từ khi Steam ra mắt năm 2003, Valve chưa từng xin giấy phép sử dụng các quyền do PRS quản lý.
Ông Dan Gopal, Giám đốc thương mại của PRS, cho biết tổ chức này có trách nhiệm bảo vệ giá trị các tác phẩm của thành viên với “tính minh bạch, công bằng và liêm chính”.
Theo ông Gopal, việc khởi kiện không phải là bước đi được thực hiện một cách dễ dàng, nhưng PRS buộc phải hành động khi các hoạt động kinh doanh đang có xu hướng làm suy yếu những nguyên tắc đó.
Steam thống trị thị trường game PC
Steam hiện là nền tảng phân phối trò chơi trên máy tính lớn nhất thế giới. Theo ước tính, nền tảng này nắm khoảng 75% thị phần phân phối game PC, với khoảng 147 triệu người dùng hoạt động mỗi tháng.
Người dùng có thể mua và tải game trực tiếp từ cửa hàng Steam về máy tính, đồng thời có thể phát trực tuyến trò chơi sang các thiết bị khác hoặc livestream quá trình chơi game trên internet.
Nhiều tựa game nổi tiếng được bán trên Steam như EA Sports FC, Forza Horizon hay Grand Theft Auto đều có sử dụng các bản nhạc đã được cấp phép đồng bộ trước khi phát hành.
Tuy nhiên, theo PRS, việc các nhà phát hành game đã có giấy phép sync không đồng nghĩa với việc Steam được quyền cung cấp các trò chơi đó để tải về hoặc phát trực tuyến tại thị trường Anh.
Khác biệt giữa hệ thống bản quyền Anh và Mỹ
Tranh chấp cũng cho thấy sự khác biệt trong cách quản lý bản quyền âm nhạc giữa Anh và Mỹ. Tại Mỹ, nơi Valve đặt trụ sở, quyền cấp phép cho các bản ghi âm tải xuống thường được xử lý khác và các nhà xuất bản âm nhạc có quyền kiểm soát lớn hơn đối với kho tác phẩm của mình.
Tuy vậy, hệ thống pháp luật Mỹ không áp dụng cho các dịch vụ hoạt động tại Anh liên quan đến kho tác phẩm do PRS quản lý.
PRS cho biết vụ kiện sẽ tiếp tục được tiến hành nếu Valve không tham gia đàm phán và không xin giấy phép cần thiết để sử dụng kho tác phẩm của tổ chức này, cả đối với các hoạt động trước đây lẫn trong tương lai.
Nhanhieuviet (Theo Tạp chí Sở hữu Trí tuệ - Link gốc)
